Experts / Translators / Knowlege / Community Shares / Our News

Phụ lục: Bạn có biết?

Bạn đã từng phải dành thời gian tìm hiểu và suy ngẫm về sự khác nhau giữa cách sử dụng từ addendum, appendix, annex, schedule, exhibit, attachment, enclosure và rider hay phân vân về cách dịch từ “phụ lục” trong một loại tài liệu bất kỳ?
Phụ lục, nói chung, là phần thêm vào cần thiết mà người viết thực hiện sau khi in hoặc phát hành tài liệu/tác phẩm của mình. Mặc dù vậy, phụ lục của một cuốn sách, một bản hợp đồng, một văn bản pháp luật, một bản án hay một hồ sơ y tế, đối với người dịch nói riêng, lại không hề giống nhau. Với mỗi bản dịch, người dịch sẽ đứng trước các lựa chọn từ khác nhau cho từ ‘phụ lục’ và sự lựa chọn mà người dịch đưa ra có thể căn cứ vào loại tài liệu hoặc nội dung của phần thêm vào đó. Bài viết này tổng hợp một số cách dùng đặc trưng để diễn tả phần thêm vào của các loại tài liệu khác nhau.

Trong sách

Addendum (phụ lục) có thể giải thích các điểm không nhất quán hoặc mở rộng tác phẩm hiện tại hay giải thích hoặc cập nhật thông tin có trong tác phẩm chính, nhất là đã quá muộn để chỉnh sửa bất kỳ vấn đề nào như vậy được phát hiện ra trong tác phẩm chính. Ví dụ: Tác phẩm chính đã in xong và chi phí hủy lô hàng và in lại là quá cao. Như vậy, phụ lục có thể có nhiều kiểu –– thư riêng kèm theo tác phẩm, các tệp văn bản trên phương tiện kỹ thuật số hoặc bất kỳ phương tiện cung cấp thông tin tương tự nào. Phụ lục dùng để báo cho người đọc là có lỗi xảy ra, với vai trò là bản đính chính.

Trong hợp đồng và các văn bản pháp luật

Trong các tài liệu khác, nhất là trong hợp đồng pháp lý, addendum (phụ lục) là một tài liệu bổ sung không có trong phần chính của hợp đồng. Đây là mục đặc biệt, thường được biên soạn và thực hiện sau tài liệu chính, có chứa các điều khoản, nghĩa vụ hoặc thông tin bổ sung. Thoả thuận Bổ sung cho hợp đồng thường là phụ lục hợp đồng.

Phụ lục này sẽ được phân biệt với các phụ lục khác của hợp đồng, có thể bao gồm các điều khoản, thông số kỹ thuật, quy định, biểu mẫu chuẩn hoặc các thông tin bổ sung khác đã được tách ra khỏi phần chính của hợp đồng. Những phụ lục này được gọi là: appendix (điều khoản chung), annex (có chứa thông tin, thường là các đề mục hoặc bảng lớn, là các tác phẩm độc lập không phụ thuộc đã được bao gồm trong hợp đồng, chẳng hạn như bảng thuế, hoặc một trích đoạn lớn từ một cuốn sách), hoặc exhibit (thường được sử dụng trong các phiên tòa).
– Attachment (tài liệu đính kèm) thường được sử dụng cho thư điện tử, trong khi enclosure (tài liệu đính kèm) được sử dụng với thư giấy.

Phụ lục thường được sử dụng trong hợp đồng mẫu chuẩn để thay đổi hoặc thêm chi tiết đặc trưng. Ví dụ: Phụ lục có thể được thêm vào hợp đồng để thay đổi ngày hoặc thêm nội dung chi tiết về việc giao hàng hoặc giá cả. Phụ lục cần được tham chiếu đến trong hợp đồng, hoặc hợp đồng cần được tham chiếu đến trong phụ lục, để rõ ràng về hợp đồng mà phụ lục sẽ sửa đổi.
– Rider (điều khoản riêng) thường được sử dụng để thêm chi tiết cụ thể và đặc biệt là các điều kiện cụ thể cho hợp đồng tiêu chuẩn chẳng hạn như hợp đồng bảo hiểm. Rider (điều khoản thêm vào) cũng có thể được thêm vào một bộ luật.

– Schedule (phụ lục) và exhibit (phụ lục) là tiểu mục phụ của phụ lục, trong đó schedule liên quan đến các thông tin về số và thời gian, chẳng hạn như giá cả và thời gian biểu, và exhibit được sử dụng cho các ví dụ về biểu mẫu chuẩn hoặc thông tin bổ sung cần thiết để các bên hiểu và/hoặc tuân thủ các nghĩa vụ hợp đồng. Ngoài luật hợp đồng, exhibit thường được sử dụng trong các văn bản pháp luật được trình lên tòa án như là một phần của thủ tục tố tụng tư pháp chẳng hạn như bản kiến nghị, bản tóm tắt và trình các loại bằng chứng khác nhau để đưa vào hồ sơ xét xử của một vụ kiện cụ thể.

Trong bản án pháp luật

Bồi thẩm đoàn của vụ điều tra hoặc phiên xét xử có thể mở rộng hoặc giải thích quyết định của mình bằng cách đưa ra dẫn giải được gọi là rider (tạm dịch là: bản giải trình), như trong vụ truy tố Harold Greenwood (trường hợp hiếm hoi đã khởi tố chính một luật sư về tội giết người) và vụ điều tra Jean Charles de Menezes (nạn nhân bị cảnh sát Anh sát hại do bị nghi ngờ nằm trong số những kẻ đánh bom London vào ngày 07/7/2005).

Trong hồ sơ y tế

Addendum (phụ lục) cũng được sử dụng nếu nhân viên chăm sóc y tế muốn bổ sung thêm thông tin về bệnh nhân.

(Nguồn: Tham khảo)

Related Articles

learning-mistakes

Foreign Language Anxiety

Foreign language anxiety (or xenoglossophobia) is the feeling of unease, worry, nervousness and apprehension experienced when learning or using a second or foreign language.

Read More
translation service benefits

Translation Services Benefits for Clients

Working in the language services industry, it is clear to see that often businesses and professionals often don’t understand the need for a professional language translation, or the benefits of having business and marketing materials translated and often times view using a translation service as an unnecessary expense.

Read More
how many words per day

How many words per day?

One topic most freelance translators just starting up their business devote some thought and calculations to, is this: How many words am I supposed to translate per day?

Read More

Be kept up-to-date with expert translation news and opinions

This website uses cookies to ensure you get the best experience on our website.